Tijdens de Milieuvergadering van de Verenigde Naties heeft de Klimaatcommissie voor het Congobekken (CBCC) haar krachtige steun uitgesproken voor de erkenning van ecocide als internationaal misdrijf. Tijdens een bijeenkomst met Stop Ecocide International bevestigde Hare Excellentie Arlette Soudan-Nonault, minister van Milieu, Duurzame Ontwikkeling en het Congobekken van de Republiek Congo en uitvoerend secretaris van de CBCC, dat de uit 17 landen bestaande commissie de inspanningen zal ondersteunen om deze kwestie binnen regionale en continentale processen op de agenda te zetten.
De CBCC is een van de drie klimaatcommissies van de Afrikaanse Unie (AU) die werden opgericht door de staatshoofden en regeringsleiders van de AU en telt 17 lidstaten: Marokko, Angola, Burundi, Kameroen, de Centraal-Afrikaanse Republiek, de Republiek Congo, de Democratische Republiek Congo, Gabon, Equatoriaal-Guinea, Kenia, Oeganda, Rwanda, São Tomé en Príncipe, Zuid-Soedan, Tanzania, Tsjaad en Zambia. Zijne Excellentie Denis Sassou Nguesso, president en staatshoofd van de Republiek Congo, is momenteel voorzitter van de CBCC.
Hare Excellentie mevrouw Arlette Soudan-Nonault heeft haar steun uitgesproken voor het initiatief om ecocide als misdrijf te erkennen. Daartoe kunnen verschillende regionale en continentale kanalen van de Afrikaanse Unie worden ingezet, met name het Comité van Afrikaanse staatshoofden en regeringsleiders inzake klimaatverandering (CAHOSC) op presidentieel niveau, evenals de Afrikaanse Ministeriële Conferentie over het Milieu (AMCEN), via haar bestuursorganen, in het bijzonder de Raad van Ministers. Als officieel orgaan van de Afrikaanse Unie heeft de Klimaatcommissie voor het Congobekken (CBCC) eveneens de bevoegdheid om deze kwestie op de agenda van topontmoetingen van staatshoofden te plaatsen en deze te bevorderen binnen ministeriële processen en bredere fora van de Afrikaanse Unie, mits de lidstaten hiermee instemmen.
Deze verklaring volgt op het standpunt dat mevr Soudan-Nonault eerder had ingenomen tijdens de 20e Afrikaanse Ministeriële Conferentie over Milieu (AMCEN/CMAE) in juli 2025. Toen spraken de Republiek Congo en Burundi officieel hun steun uit voor de erkenning van ecocide, een kwestie die sindsdien verder momentum heeft vergaard op het continent dankzij het leiderschap van de Democratische Republiek Congo. Dat leiderschap heeft de weg vrijgemaakt voor het besluit van AMCEN om de strijd tegen ecocide op te nemen in de milieuprioriteiten van Afrika voor de periode 2025-2027. Dit was de eerste keer dat een forum van de Verenigde Naties de criminalisering van grootschalige milieuvernietiging als een strategische regionale kwestie erkende.
In oktober 2024 steunde de DRC een voorstel van de eilandstaten in de Stille Oceaan – Vanuatu, Fiji en Samoa – om het Statuut van Rome van het Internationaal Strafhof te wijzigen en ecocide daarin op te nemen.
Hare Excellentie mevrouw Arlette Soudan-Nonault zei:
“Ik herhaal wat ik tijdens de 20e zitting van AMCEN via mijn zaakgelastigde heb gezegd: de erkenning van ecocide is essentieel om de Afrikaanse hulpbronnen te beschermen en onze soevereiniteit te waarborgen. Afrika, dat rijk is aan strategische mineralen, kan niet accepteren dat de exploitatie daarvan ten koste gaat van de verwoesting van onze bossen, bodems en gemeenschappen. Het strafbaar stellen van ecocide betekent dat onze staten worden voorzien van een krachtig juridisch instrument om destructieve praktijken te voorkomen, onze nationale kaders te versterken en onze gemeenschappelijke belangen te verdedigen. Ik roep op tot Afrikaanse eenheid rond deze noodzaak, want de wereldwijde energietransitie moet samen met Afrika plaatsvinden en met respect voor het Afrikaanse milieu.”
Patricia Willocq, directeur voor Franstalige landen bij Stop Ecocide International, zei:
"De Afrikaanse mobilisatie voor de erkenning van ecocide maakt deel uit van een wereldwijde beweging, die wordt geleid door de eilandstaten in de Stille Oceaan en versterkt wordt door nieuwe initiatieven in Latijns-Amerika. In een context van onzekerheid binnen de internationale rechtsorde spelen landen in het Zuiden, met name zij die het meest blootgesteld worden aan milieuschade, een leidende rol bij de verdediging en versterking van het internationaal milieurecht.
“Tijdens de zevende zitting van de Milieuvergadering van de Verenigde Naties sluit het standpunt van de CBCC volledig aan bij deze bredere ontwikkeling. Dit komt bovendien op een moment waarop het Openbaar Ministerie van het Internationaal Strafhof een nieuw beleid inzake milieuschade heeft aangenomen. In deze context bevestigt het standpunt van de CBCC de vastberadenheid van subregionale organisaties en hun lidstaten om actief bij te dragen aan de bescherming van vitale ecosystemen en om de ontwikkeling van het internationaal recht te ondersteunen in de richting van een sterkere erkenning van ernstige schade aan het milieu.”
