Een juridische mijlpaal voor de natuur: Latijns-Amerika en het Caribisch gebied beginnen met het opstellen van een modelwet inzake ecocide
Latijns-Amerika en het Caribisch gebied herbergen een buitengewoon groot deel van de biodiversiteit op aarde en vormen tegelijkertijd het toneel van enkele van de ernstigste sociaal-ecologische conflicten ter wereld. Tegen deze achtergrond werkt de regio aan een juridisch instrument zonder weerga: een modelwet inzake ecocide die specifiek is ontworpen voor de Latijns-Amerikaanse rechtsstelsels.
Het initiatief wordt gedragen door Stop Ecocidio Internacional, in samenwerking met de Vereniging van Onderzoekers op het gebied van Milieu- en Klimaatrecht (AIDPAC), het Mexicaanse Centrum voor Milieurecht (CEMDA), de Universidad Iberoamericana en de Alliantie van Milieurechtklinieken in Latijns-Amerika en het Caribisch gebied.
Waarom een regionale modelwet?
In 2021 heeft een panel van onafhankelijke deskundigen, bijeengeroepen door Stop Ecocide International, een technische definitie van ecocide opgesteld die is afgestemd op het internationaal strafrecht. Deze definitie vormt de basis voor het amendement op het Statuut van Rome dat in 2023 door Vanuatu, Fiji en Samoa is ingediend. Om ecocide echter effectief te kunnen opnemen in de nationale wetgevingen van de regio – die de rechtstraditie van het civiele rechtdelen – is een aanpassingsproces nodig dat rekening houdt met de constitutionele kaders, de geldende milieuwetgeving en de sociaal-ecologische realiteiten van elk gebied.
De modelwet is niet bedoeld om de wetgevingsprocessen van de afzonderlijke landen te vervangen, maar om een technisch en juridisch referentiekader te bieden ter versterking van toekomstige wetgevingsinitiatieven in de hele regio, ter bestrijding van straffeloosheid bij de grootschalige vernietiging van ecosystemen en om ervoor te zorgen dat ecocide daadwerkelijk kan worden vervolgd en bestraft.
Een participatief proces in drie fasen
De opstelling van de modelwet is opgevat als een samenwerkingsproces, dat begint bij het maatschappelijk middenveld en zich vervolgens richt op juridische expertise. De drie fasen zijn: een regionale openbare raadpleging die openstaat voor alle burgers; online technische werkgroepen per land met juristen en milieudeskundigen; en een fysiek congres van deskundigen aan de Universidad Iberoamericana in Mexico-Stad, tussen 29 september en 1 oktober 2026, waar de definitieve tekst zal worden opgesteld.
Doe mee aan de openbare raadpleging
De eerste stap is aan jou. Van 5 juni tot en met 19 juli 2026 staat de regionale openbare raadpleging open voor iedereen in Latijns-Amerika en het Caribisch gebied: inheemse en lokale gemeenschappen, activisten, wetenschappers, juristen en iedereen die zijn of haar visie wil geven op hoe de natuur moet worden beschermd tegen de ernstigste vormen van vernietiging.
Uw antwoorden zijn niet louter symbolisch: ze zullen dienen als bindend technisch en politiek uitgangspunt voor de volgende fasen van het proces en voor de definitieve opstelling van de modelwet.
